0

Zbog čega je 12. oktobar važan za Niš?

Mnogo je važnih datuma vezanih za Niš. Današnji datum, 12. oktobar, jedan je od najvažnijih. Na današnji dan 1918. godine Niš je oslobođen okupacije u Prvom svetskom ratu.

Nakon ubistva austrougarskog prestolonaslednika Franca Ferninanda 28. juna 1914. godine, Niš postaje prestonica Srbije. Međutim, nedugo nakon toga Niš postaje “ratna prestonica Srbije”. Niš je okupiran 1915. godine, oktobra meseca. Pod okupacijom austrougarskih, nemačkih i bugarskih vojnika bio je pune 3 godine.

Spomenik Petru Bojoviću u Nišu - Zgubidan

Podaci govore da je naš grad bio jedan od gradova sa najvećim stepenom umrlih od tifusa. Za vreme najveće epidemije, od novembra 1914. do aprila 1915. godine, živote je izgubilo preko 2000 ljudi.

Nakon proboja Solunskog fronta 1918. godine, srpska vojska počinje akcije oslobađanja južne Srbije. Pod vođstvom vojvode Petra Bojovića, 1. oktobra vojska je krenula u pohode ka Nišu. Vranje je oslobođeno 4. oktobra, da bi 9. oktobra zvanično započeto oslobađanje Niša. Nakon tri dana borbe, konačno, 12. oktobra,  grad je oslobođen.

Spomenik narodnim oslobodiocima Niša - Zgubidan

Spomenici oslobodiocima Niša u centru grada i Petru Bojoviću na keju, dva su najznačajniija spomenika zahvalosti Nišlija.

Niš – Rodni grad Jugoslavije

Prve godine ratovanja, u Nišu je, 7. decembra potpisana “Niška deklaracija”. Deklaracija je podrazumevala ujedinje Srba, Hrvata i Slovenaca, čime bi svi južni Sloveni bili ujedinjeni. Ovom deklaracijom Niš postaje mesto u kome se prvi put rodila Jugoslavija.

Međutim, ovo nije jedina deklaracija potpisana u “ratnoj prestonici”. U zgradi Oficirskog doma, koji je bio sedište, doneto je mnogo važnih odluka. Jedna od tih odluka jeste i “Niška rezolucija”. Doneta je 6. maja, 1915. godine na Jugoslovenskom kongresu, sa ciljem ujedinjenja balkanskih naroda za oslobađanje.

Petar Bojović – biografija

mesto rođenja: Mišićevi kod Nove Varoši, Osmansko carstvo

datum rođenja: 16. jul 1858. godine

datum smrti: 19. januar 1945. godine, Beograd, Kraljevina Jugoslavija

čin: Vojvoda, Vojna akademija u Beogradu

jedinica: Prva srpska armija

Vojvoda Petar Bojović uvršten je u red najvećih vojskovođa Prvog svetskog rata i srpske ratne istorije.

 

Nikola Đukić

Nikola Đukić

Diplomirani žurnalista od 2015. godine, apsolvent mastera komunikologije. Novinarstvom se bavi već 5 godina. Između ostalog bavi se marketingom, pisanjem scenarija, snimanjem dokumentarnih filmova. Od 2017. godine postao jedan od osnivača NVO “Zgubidan – Centar za osnaživanje urbane kulture”.

Komentariši

Vaša email adresa neće biti objavljivana. Neophodna polja su označena sa *